BCF: Standpunten Belastingdienst inzake nieuwe bekostigingsregeling opvang asielzoekers, vergunninghouders, Oekraïense ontheemden en andere vreemdelingen

In dit nieuwsbericht informeren wij u over het memo van de Belastingdienst van 27 juli 2026 met standpunten over het recht op compensatie van btw inzake de de opvang en huisvesting van asielzoekers, vergunninghouders, Oekraïense ontheemden en andere vreemdelingen. 

1. Regeling tijdelijke bekostiging opvang en huisvesting gemeenten 

Per 1 juli 2026 is de Regeling tijdelijke bekostiging opvang en huisvesting gemeenten in werking getreden. Met deze regeling heeft het Ministerie van Justitie en Veiligheid (JenV) verschillende bestaande financiële regelingen voor de opvang en huisvesting van asielzoekers, vergunninghouders, Oekraïense ontheemden en andere vreemdelingen samengebracht in één uniform bekostigingskader. 

Er bestaat behoefte aan duidelijkheid over de fiscale behandeling van deze vergoedingen, in het bijzonder met betrekking tot de omzetbelasting en het recht op compensatie via het BTW-compensatiefonds (BCF). Daarom heeft de Belastingdienst een fiscale beoordeling op hoofdlijnen uitgevoerd. Deze beoordeling biedt een algemeen kader voor de uitvoeringspraktijk en is geen oordeel over individuele gevallen.

2. Aard van de bekostigingsregeling 

De bekostigingsregeling voorziet in een specifieke uitkering waarmee het Rijk de werkelijk gemaakte kosten vergoedt aan gemeenten voor de realisatie, exploitatie en uitvoering van opvang- en huisvestingsvoorzieningen. Daarnaast bevat de regeling bepalingen over verstrekkingen ter bekostiging van gemaakte bijzondere kosten, verstrekkingen aan ontheemden en voorbereidingskosten

3. Beoordeling omzetbelasting- en BCF-aspecten 

De uniformering van financiële regelingen ziet uitsluitend op het bekostigingsmodel. De wettelijke taken van gemeenten wijzigen niet. Voor de omzetbelasting en het BCF wordt, voor zover relevant, daarom aangesloten bij eerdere fiscale duidingen van vergelijkbare regelingen. De omzetbelasting gevolgen van de inkomsten worden op hoofdlijnen als volgt beoordeeld: zie bijlage

De Regeling tijdelijke bekostiging opvang en huisvesting gemeenten leidt fiscaal gezien niet tot een wezenlijk andere uitkomsten dan de eerdere opvangregelingen. De door het Rijk verstrekte bijdragen zijn niet belast met omzetbelasting. Voor transitie-, exploitatie- en bijzondere kosten bestaat in beginsel geen recht op aftrek van voorbelasting of een bijdrage uit het BCF. Voor uitvoeringskosten geldt, met uitzondering van de indirecte gemeenschappelijk apparaatskosten, een forfaitaire compensatie van 30% van de gefactureerde omzetbelasting. Nietcompenseerbare omzetbelasting kan onderdeel vormen van de subsidiabele kosten binnen de regeling. 

4. Regelingen die komen te vervallen/overgangsregelingen 

Tot en met 1 november 2026 blijft voor de opvang van Oekraïense ontheemden de Regeling bekostiging opvang ontheemden uit Oekraïne (BooO) van toepassing. Deze regeling wordt gedurende deze periode niet aangetast door de inwerkingtreding van de bekostigingsregeling. Zolang de overgangsregeling voor de bestaande bekostigingsregelingen geldig is en deze reeds expliciet waren afgestemd met de VNG of JenV, blijft ten aanzien van deze regelingen het Memo SPUK regeling opvang asielzoekers, statushouders en ontheemden van 23 september 2025 van toepassing op de ten behoeve van deze regeling gemaakte kosten. Als ontwikkelingen daartoe aanleiding geven, zal worden bezien of en in hoeverre dit memo aanpassing behoeft. Met vriendelijke groet,

Documenten en publucaties

Memo Belastingdienst, 27 juli 2026 met standpunten inzake recht op compensatie van BTW betreffende opvang en huisvesting van asielzoekers, vergunninghouders, Oekraïense ontheemden en andere vreemdelingen. Klik hier  

Dit bericht is opgesteld door de redactie van Taxnavigator/eindredactie mr. dr. J.J.P. (Joep) Swinkels. Voor meer informatie: info@taxnavigator.nl. © Copyright Taxnavigator/Nestor Business Media BV/Nestor Media Groep. Ter zake van onze fiscale dienstverlening en berichtgeving gelden algemene voorwaarden en hetgeen wordt vermeld in de colofon.

---

Deel dit bericht: