Nieuws

Sport, fiscale eenheid btw en btw-besparende schoonmaakmodellen

Geplaatst: 13 januari 2018
Kenmerk: 2018.03560

Sport, fiscale eenheid btw en btw-besparende schoonmaakmodellen

Recent zijn enkele uitspraken gepubliceerd over zogenoemde btw-besparende schoonmaakmodellen. De uitspraken zijn van belang voor gemeenten die overwegen om de exploitatie van (gemeentelijke) sportaccommodaties in een besloten vennootschap onder te brengen. De uitspraken kunnen ook van belang zijn voor gemeenten die re-integratiewerkzaamheden hebben ondergebracht in een besloten vennootschap. Bijgaand treft u een uitgebreide toelichting aan. 

1. Wat is de achtergrond van een btw-besparend schoonmaakmodel

De uitspraken betreffen stichtingen die onderwijs verzorgen. Het verzorgen van onderwijs met Rijksgeld is een activiteit die buiten de reikwijdte van de heffing van btw valt. De stichting hoeft ter zake geen btw te voldoen en heeft geen recht op teruggaaf van btw op de kosten. De btw op de kosten die kan worden toegerekend aan het verzorgen van onderwijs vormt een kostenpost voor de stichting. Als de stichting schoonmaakdiensten bij een externe dienstverlener inkoopt zijn de schoonmaakdiensten belast met btw. Om de kosten van btw te beperken kan een btw-besparend schoonmaakmodel worden opgetuigd.

2. Hoe werkt een btw-besparend schoonmaakmodel?

De stichting richt een vennootschap op. De vennootschap neemt schoonmaakpersoneel in dienst. De vennootschap gaat de schoonmaakdiensten aan de stichting verlenen. De stichting houdt de aandelen van de vennootschap. De stichting en de vennootschap nemen het standpunt in dat de stichting en de vennootschap een zogenoemde btw-fiscale eenheid zijn. Een btw-fiscale eenheid wordt voor de heffing van btw aangemerkt als één belastingplichtige. De diensten van de vennootschap aan de stichting worden bij het bestaan van fiscale eenheid btw interne diensten c.q. vinden plaats binnen één belastingplichtige en zijn niet meer belast met btw. Van een deelname aan het economisch verkeer is geen sprake. 

Van een fiscale eenheid btw is sprake als vennootschap en de stichting beide btw-ondernemer zijn. Daarnaast moet financiële, organisatorische verwevenheid en economische verwevenheid bestaan. Omdat de stichting alle aandelen van de bv houdt is sprake van financiële verwevenheid. De financiële heeft tot gevolg dat sprake is van organisatorische verwevenheid. Een aandeelhouder mag de bestuurders van de vennootschap benoemen, schorsen en ontstaan. Vanuit praktisch oogpunt zal het bestuur van de stichting ook zitting nemen in het bestuur van de vennootschap. Omdat de bv diensten verleent aan de stichting is sprake van economische verwevenheid.

3. Uitspraken belastingrechters

De Belastingdienst wil de btw-besparende schoonmaakmodellen bestrijden.

Gerechtshof Den Haag oordeelt in zijn uitspraak van 23 juni 2017 met nrs. BK-16/00444, BK-16/00445 en BK-17/00432 t/m BK-17/00438dat de desbetreffende stichting en de bv een fiscale eenheid btw vormen. De stichting en de bv zijn beide btw-ondernemer. Van misbruik van recht of schijnhandelingen is volgens het Gerechtshof geen sprake. Dat de stichting voor de onderwijsactiviteiten geen btw-ondernemer is en de omvang van het btw-ondernemerschap beperkt is staat volgens het Gerechtshof het bestaan van een fiscale eenheid  btw niet in de weg.

Rechtbank Gelderland komt tot een zelfde oordeel in zijn uitspraak van AWB 15/5775. Van misbruik van recht is geen sprake omdat het model mede is opgezet om te voorkomen dat de schoonmaakdiensten iedere vier jaar moeten worden aanbesteed en moet samengewerkt met steeds wisselende bedrijven hetgeen de kwaliteit en continuiteit van de schoonmaak niet ten goede komt. Het model heeft verder als voordeel dat voor het schoonmaakpersoneel de schoonmaak-cao geldt en niet de onderwijs-cao. Dat de dagelijkse leiding van de bv wordt verzorgd door een externe partij c.q. derde maakt de conclusies van Rechtbank Gelderland niet anders.  

4. Gemeentelijke praktijk

De uitspraken inzake de btw-besparende schoonmaakmodellen hebben ook betekenis voor de gemeentelijke praktijk.  

4.1. Sport

Veel gemeenten willen de exploitatie van gemeentelijke sportaccommodaties onderbrengen in een besloten of naamloze vennootschap. De Belastingdienst kan het standpunt innemen dat de vennootschap en de gemeente een fiscale eenheid btw zijn. Het model heeft dan waarschijnlijk geen effect omdat de fiscale eenheid geen winstoogmerk heeft ter zake van de exploitatie van de sportaccommodaties. Een fiscale eenheid btw zal waarschijnlijk niet aan de orde kunnen zijn als niet de gemeente maar een stichting de aandelen van de vennootschap houdt. De gemeente valt dan buiten de fiscale eenheid btw als de statuten van de stichting juist zijn geformuleerd. De gemeente mag geen invloed hebben op het bestuur van de stichting.

4.2. Reïntegratie

Als de gemeente de aandelen houdt van een vennootschap die reintegratiewerkzaamheden verzorgt dan kan het bestaan van een fiscale eenheid btw leiden tot een btw-besparing. De vennootschap hoeft voor haar reintegratiewerkzaamheden geen btw meer te facturen hetgeen tot een beperking van de kosten van btw leidt als de gemeente de btw op de kosten van reintegratie niet volledig kan compenseren bij het BTW-compensatiefonds. De opzet heeft voorts als voordeel dat het BTW-compensatiefonds niet wordt uitgeput. 

Dit bericht is opgesteld door de redactie van Taxnavigator