BTW: KG:210:2026:2 Standpunt Kennisgroep Belastingdienst inzake reikwijdte verleggingsregeling; loonwerk

In dit nieuwsbericht informeren wij u over een standpunt van de Kennisgroep omzetbelasting inzake de reikwijdte van de verleggingsregeling bij loonwerk. 

Een loonwerkbedrijf (aannemer) verricht loonwerk voor een opdrachtgever in de tuinbouwsector en schakelt daarvoor een zelfstandige loonwerker (onderaannemer) in. De gewassen staan in de volle grond en zijn daardoor samen met de grond te beschouwen als onroerende zaken. De werkzaamheden bestaan bijvoorbeeld uit het toppen, draaien en oogsten van gewassen, het frezen en spitten van de grond, en het schoonspuiten en krijten van de kassen.

Vraag

Is de verleggingsregeling van artikel 12, vijfde lid, Wet op de omzetbelasting 1968 (hierna: Wet OB 1968), in samenhang met artikel 24b, eerste en vijfde lid, Uitvoeringsbesluit omzetbelasting 1968 (hierna: Uitvoeringsbesluit OB 1968) van toepassing op de werkzaamheden van de loonwerker?

Antwoord

Ja, de verleggingsregeling van artikel 12, vijfde lid, Wet OB 1968, in samenhang met artikel 24b, eerste en vijfde lid, Uitvoeringsbesluit OB 1968 is van toepassing op de werkzaamheden van de loonwerker.

Gemeentelijke praktijk 

De btw-verleggingsregel is een ingewikkelde regeling. De btw-verleggingsregel is van toepassing als de gemeente goederen en/of diensten als btw-ondernemer afneemt. Bij fictie wordt de gemeente in artikel 7, lid 7 van de Wet op de omzetbelasting ter zake van de plaats van dienst als btw-ondernemer gekwalificeerd. 

Door de btw-verleggingsregel mag de verschuldigde btw niet door de leverancier of dienstverlener worden gefactureerd. De verschuldigde btw wordt van de gemeente geheven. Op de factuur die leverancier of dienstverlener uitreikt wordt geen btw vermeld als de btw-verleggingsregel van toepassing is. Op de factuur wordt aangegeven dat de btw is verlegd naar de gemeente. De gemeente voldoet de verschuldigde btw op haar btw-aangifte. Vervolgens moet worden beoordeeld of de gemeente de verlegde btw geheel of gedeeltelijk in aftrek kan nemen op de btw-aangifte, of de gemeente de verlegde btw geheel of gedeeltelijk kan compenseren bij het BTW-compensatiefonds dan wel dat de verlegde btw geheel of gedeeltelijk kostprijsverhogend is.

Vastgoedbedrijf     

Het standpunt illustreert dat het gemeentelijk vastgoedbedrijf bij verschillende activiteiten inzake onroerend goed te maken kunnen krijgen met de btw-verleggingsregel als de gemeente het onroerend goed als btw-ondernemer exploiteert. Wij verwijzen naar onderdeel 6.2 'Verlegging bij uitvoeren van werken van stoffelijke aard met betrekking tot onroerende zaken' van het Besluit onroerende zaken omzetbelasting van 12 december 2023, nr. 2023-26908, waar wordt vermeld: "Bij het uitvoeren van werken van stoffelijke aard die betrekking hebben op onroerende zaken wordt de btw-heffing verlegd. De btw-heffing wordt verlegd in de relatie tussen ‘onderaannemer’ en ‘aannemer’ (waaronder de ‘eigenbouwer’) en de relatie tussen ‘uitlener’ en ‘inlener’ van personeel. Voor de uitleg van de term ‘werk van stoffelijke aard’ uit artikel 24b, eerste lid, onderdeel b, van het uitvoeringsbesluit is artikel 35, tweede lid, van de Invorderingswet beslissend. Het begrip ‘werk van stoffelijke aard’ omvat niet alleen de werkzaamheden die betrekking hebben op het opleveren van vervaardigde onroerende zaken, maar ook werkzaamheden die worden uitgevoerd in het kader van het onderhoud en andere dienstverlening aan onroerende zaken. Het uitvoeren van ‘werken van stoffelijke aard’ omvat bijvoorbeeld niet alleen het aanleggen van nieuwe tuinen, maar ook het plegen van onderhoud aan tuinen. Een ander voorbeeld van een werk van stoffelijke aard is het verrichten van schoonmaakwerkzaamheden met betrekking tot zowel oude als nieuwe onroerende zaken". 

Aandachtspunt: Schoonmaakwerkzaamheden door een schoonmaakbedrijf van verhuurde onroerende zaken. 

Voor raadplegen Besluit onroerende zaken omzetbelasting van 12 december 2023, nr. 2023-26908, gewijzigd bij Besluit van de Staatssecretaris van Financiën van 8 december 2025, nr. 2025-25099. Klik hier

Ontwikkelingsbedrijf

Door een goedkeuring heeft het gemeentelijk ontwikkelingsbedrijf minder snel te maken met de btw-verleggingsregel. Wij verwijzen naar onderdeel 2.3.6 'Verleggingsregeling bouw' van het Besluit ‘Omzetbelasting. Omzetbelasting en compensatie van omzetbelasting bij publiekrechtelijke lichamen’ van 24 december 2020, nr. 2020-249875, waar wordt vermeld: "Als een gemeentelijk grondbedrijf grond bouwrijp maakt om deze bijvoorbeeld te verkopen, in erfpacht uit te geven of te verhuren, treedt het grondbedrijf op als eigenbouwer. Een gemeentelijk grondbedrijf handelt niet als ondernemer bij de aanleg van gemeenschapsvoorzieningen zoals bijv. openbare straten, plantsoenen en dergelijke bij de gemeente in eigendom blijvende voorzieningen. De gemeente treedt dan op als overheid wat een handelen als eigenbouwer uitsluit. Dit leidt ertoe dat de gemeente bijvoorbeeld bij de realisatie van een bestemmingsplan in twee gedaanten kan optreden, namelijk als eigenbouwer voor zover zij optreedt als ondernemer en als opdrachtgever voor zover het betreft de werkzaamheden die zij verricht als overheid. Dit kan aanleiding geven tot problemen bij het toepassen van de verleggingsregeling. Op grond van artikel 63 van de AWR keur ik daarom het volgende goed.

Goedkeuring: Om splitsingsmoeilijkheden te voorkomen keur ik goed dat gemeenten die bij de realisatie van een bestemmingsplan optreden als overheid en als ondernemer de verleggingsregeling omzetbelasting buiten toepassing blijft. De onderaannemer dient dan op de gebruikelijke wijze omzetbelasting in rekening te brengen. Dit geldt ook als een publiekrechtelijk lichaam als ondernemer een hier bedoelde prestatie verricht aan een ander publiekrechtelijk lichaam.

Voor raadplegen Besluit ‘Omzetbelasting. Omzetbelasting en compensatie van omzetbelasting bij publiekrechtelijke lichamen’ van 24 december 2020, nr. 2020-249875. Klik hier

Wetsartikelen

• Artikel 7, lid 7 Wet op de omzetbelasting. Klik hier
• Artikel 12, lid 5 Wet op de omzetbelasting. Klik hier 
• Artikel 24b Uitvoeringsbesluit omzetbelasting. Klik hier
• Artikel 24ba Uitvoeringsbesluit omzetbelasting. Klik hier
• Artikel 24bb Uitvoeringsbesluit omzetbelasting. Klik hier

Documenten en publicaties 

• Standpunt Kennisgroep Omzetbelasting, 16 april 2026, KG:210:2026:2 Reikwijdte verleggingsregeling; loonwerk. Klik hier

Dit bericht is opgesteld door de redactie van Taxnavigator/eindredactie mr. dr. J.J.P. (Joep) Swinkels. Voor meer informatie: info@taxnavigator.nl. © Copyright Taxnavigator/Nestor Business Media BV/Nestor Media Groep. Ter zake van onze fiscale dienstverlening en berichtgeving gelden algemene voorwaarden en hetgeen wordt vermeld in de colofon.

---

Deel dit bericht: